Quán nhỏ có cần đăng ký kinh doanh không? Quy định 2026
Nội dung bài
Nếu quán của bạn có địa điểm cố định (quán cà phê, quán ăn, ki-ốt, quầy bán hằng ngày trước nhà), hãy xác định là cần đăng ký hộ kinh doanh. Pháp luật chỉ miễn đăng ký cho một số nhóm như bán hàng rong, quà vặt, kinh doanh lưu động, thời vụ hoặc làm dịch vụ có thu nhập thấp. Theo giải đáp của Bộ Tài chính được báo chí đăng tải tháng 6/2026, các nhóm này còn phải đáp ứng mức thu nhập thấp do địa phương quy định. Bên dưới là nguyên văn quy định, cách áp dụng cho từng kiểu quán, và những việc nên làm.
Bài viết nhằm giúp bạn hiểu quy định, không thay thế tư vấn pháp lý. Cách áp dụng có thể khác nhau giữa các địa phương. Hãy hỏi lại UBND phường hoặc cơ quan đăng ký kinh doanh nơi bạn mở quán.
Quy định hiện hành: khoản 3 Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP
Theo khoản 3 Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp, không phải đăng ký hộ kinh doanh đối với:
- Hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối;
- Những người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ;
- Người làm dịch vụ có thu nhập thấp.
Có hai điểm phải đọc kèm:
- Ngoại lệ: các trường hợp trên vẫn phải đăng ký nếu kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
- Mức thu nhập thấp do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định cho địa phương mình.
"Thu nhập thấp" áp dụng cho nhóm nào?
Câu chữ của quy định khiến nhiều người hiểu theo hai cách:
- Cách 1: mọi nhóm ở trên (bán hàng rong, quà vặt, lưu động, thời vụ, dịch vụ…) đều phải có thu nhập thấp mới được miễn đăng ký.
- Cách 2: chỉ nhóm "làm dịch vụ" mới cần điều kiện thu nhập thấp; bán hàng rong, quà vặt thì miễn đăng ký trong mọi trường hợp.
Câu hỏi này đã được gửi tới Chính phủ. Theo Báo Lao Động (25/6/2026) và Báo VietNamNet (29/6/2026) đưa tin về giải đáp của Bộ Tài chính, các trường hợp được miễn đăng ký hộ kinh doanh đều phải gắn với điều kiện về mức thu nhập thấp do địa phương quy định, tức là gần với cách hiểu 1.
Hệ quả thực tế: kể cả khi bạn bán quà vặt bằng xe đẩy, nếu thu nhập vượt mức thu nhập thấp mà địa phương quy định thì bạn vẫn thuộc diện phải đăng ký. Tại thời điểm viết bài, mình chưa tìm thấy văn bản công bố cụ thể mức thu nhập thấp này cho TP.HCM và Hà Nội. Vì vậy, hãy hỏi trực tiếp UBND phường nơi bạn bán.
Áp dụng cho từng kiểu quán
| Kiểu kinh doanh | Có thuộc nhóm được miễn không? | Nên làm |
|---|---|---|
| Xe đẩy bán quà vặt, di chuyển nhiều nơi | Có thể thuộc nhóm "bán hàng rong, quà vặt, kinh doanh lưu động", nếu thu nhập dưới mức thu nhập thấp của địa phương | Hỏi UBND phường về mức thu nhập thấp; vẫn phải đáp ứng điều kiện an toàn thực phẩm |
| Bán theo mùa vài tuần, vài tháng | Có thể thuộc nhóm "kinh doanh thời vụ", với cùng điều kiện thu nhập | Như trên |
| Quầy cố định trước nhà, bán hằng ngày | Khó xem là lưu động hay thời vụ | Nên đăng ký hộ kinh doanh |
| Quán cà phê, quán ăn có bàn ghế, thuê mặt bằng | Không thuộc nhóm được miễn | Đăng ký hộ kinh doanh (hoặc doanh nghiệp nếu quy mô lớn) |
| Có bán thêm hàng có quy định riêng (ví dụ rượu, bia, thuốc lá) | Có thể rơi vào ngoại lệ "ngành, nghề kinh doanh có điều kiện" | Hỏi kỹ cơ quan đăng ký kinh doanh trước khi bán |
Ba câu nên tự hỏi để xếp mình vào đúng nhóm:
- Mình có bán ở một địa điểm cố định, hằng ngày không? Có thì nhiều khả năng phải đăng ký.
- Thu nhập từ việc bán có vượt mức thu nhập thấp của địa phương không? Hỏi UBND phường để biết mức này.
- Có món nào thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện không? Có thì phải đăng ký dù quy mô nhỏ.
Không đăng ký có sao không?
- Kinh doanh thuộc diện phải đăng ký mà không đăng ký có thể bị xử phạt hành chính.
- Không phải đăng ký hộ kinh doanh không có nghĩa là không có nghĩa vụ thuế. Thuế được tính theo quy định riêng của pháp luật thuế. Lệ phí môn bài thì đã chấm dứt thu từ 01/01/2026 theo khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15.
- Thiếu đăng ký khiến bạn khó làm nhiều việc khác: ký hợp đồng thuê mặt bằng đứng tên hộ kinh doanh, mở tài khoản ngân hàng cho hộ kinh doanh, làm các giấy tờ chuyên ngành như giấy chứng nhận an toàn thực phẩm.
Đăng ký hộ kinh doanh tốn bao nhiêu?
- Lệ phí do HĐND từng tỉnh, thành quy định. Ví dụ Hà Nội thu 100.000đ/lần theo Nghị quyết 78/2026/NQ-HĐND.
- Hồ sơ có thể nộp trực tiếp tại cơ quan đăng ký kinh doanh nơi đặt quán, hoặc nộp trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công. Hãy hỏi cơ quan tiếp nhận về thành phần hồ sơ và thời gian giải quyết ở địa phương bạn.
- Chi phí các giấy tờ khác khi mở quán (an toàn thực phẩm…) có trong bài mở quán cà phê nhỏ cần bao nhiêu vốn.
Câu hỏi thường gặp
Mở quán ăn nhỏ tại nhà có cần đăng ký kinh doanh không?
Nếu bán hằng ngày tại một địa điểm cố định (kể cả trước nhà), hãy xác định là cần đăng ký hộ kinh doanh. Trường hợp miễn đăng ký chủ yếu dành cho bán hàng rong, quà vặt, lưu động, thời vụ, và theo giải đáp của Bộ Tài chính phải gắn với mức thu nhập thấp do địa phương quy định.
Bán quà vặt bằng xe đẩy có cần đăng ký hộ kinh doanh không?
Có thể không cần, nếu bạn thuộc nhóm bán hàng rong, quà vặt hoặc kinh doanh lưu động và thu nhập dưới mức thu nhập thấp mà UBND tỉnh, thành quy định. Bạn vẫn phải đáp ứng điều kiện an toàn thực phẩm cho thức ăn đường phố (xem bài mở quán ăn vặt cần chuẩn bị những gì).
Mức thu nhập thấp để không phải đăng ký là bao nhiêu?
Mức này do UBND cấp tỉnh quy định nên mỗi địa phương có thể khác nhau. Hãy hỏi UBND phường hoặc cơ quan đăng ký kinh doanh nơi bạn bán để biết con số đang áp dụng.
Không phải đăng ký hộ kinh doanh thì có phải nộp thuế không?
Hai việc này tách riêng. Việc có phải đăng ký hộ kinh doanh hay không không quyết định nghĩa vụ thuế. Thuế của cá nhân, hộ kinh doanh được tính theo quy định của pháp luật thuế. Riêng lệ phí môn bài đã chấm dứt thu từ 01/01/2026.
Nguồn tham khảo
- Báo Điện tử Chính phủ: Các trường hợp không phải đăng ký hộ kinh doanh (khoản 3 Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP), 24/6/2026 (truy cập 22/11/2026)
- Cổng Giải đáp chính sách online (chinhsachonline.chinhphu.vn): Hỏi: Các trường hợp không phải đăng ký hộ kinh doanh, 24/6/2026 (truy cập 22/11/2026)
- Báo Lao Động: Bộ Tài chính làm rõ các nhóm đối tượng được miễn đăng ký hộ kinh doanh, 25/6/2026 (truy cập 22/11/2026)
- Báo VietNamNet: Bộ Tài chính làm rõ trường hợp không phải đăng ký hộ kinh doanh, 29/6/2026 (truy cập 22/11/2026)
- Khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15: chấm dứt thu, nộp lệ phí môn bài từ 01/01/2026 (truy cập 22/11/2026)
- Nghị quyết 78/2026/NQ-HĐND TP Hà Nội: lệ phí đăng ký hộ kinh doanh 100.000 đồng/lần (qua Thư Viện Pháp Luật) (truy cập 22/11/2026)